ئي كه . عطف بر ( الَّيْلَ ) يا ( النُّجُومُ ) در آيه قبلي است . « ذَرَأَ » : آفريد ( نگا : انعام‌ / 136 ) . « مُخْتَلِفاً » : حال واژه ( مَا ) است . « أَلْوَانُهُ » : رنگهاي آن . اصناف و انواع آن . فاعل ( مُخْتَلِفاً ) است . « يَذَّكَّرُونَ » : يادآور مي‌شوند . بيدار مي‌گردند . مي‌انديشند . عبرت مي‌گيرند .‏
 
سوره نحل آيه  14
‏متن آيه : ‏
‏ وَهُوَ الَّذِي سَخَّرَ الْبَحْرَ لِتَأْكُلُواْ مِنْهُ لَحْماً طَرِيّاً وَتَسْتَخْرِجُواْ مِنْهُ حِلْيَةً تَلْبَسُونَهَا وَتَرَى الْفُلْكَ مَوَاخِرَ فِيهِ وَلِتَبْتَغُواْ مِن فَضْلِهِ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏و او است كه دريا را مسخر ( شما ) ساخته است تا اين كه از آن گوشت تازه بخوريد و از آن زيوري بيرون بياوريد كه بر خود مي‌پوشيد ( و خويشتن را بدان مي‌آرائيد و حس زيبائي را اشباع مي‌نمائيد ) و ( تو اي انسان ! ) كشتيها را مي‌بيني كه ( سينه ) دريا را مي‌شكافند و ( امتعه و اقوات را بدينجا و آنجا مي‌رسانند . خدا اين نعمت را به شما داد ) تا شما فضل او را بجوئيد ( و از دريا در مسير تجارت استفاده نمائيد ) و سپاسگزاري كنيد .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« طَرِيّاً » : تازه . ناقص واوي و يائي و نيز مهموزاللام است . « مِنْهُ » : و « فِيهِ » : مرجع ضمير در اين دو واژه ( الْبَحْرَ ) است . « مَواخِرَ » : جمع ماخِرَة ، شكافنده‌ها . مراد كشتيهاي جاري و روان است كه آبها را از هم مي‌شكافند . « حِلْيَةً » : زيورآلات . زينت‌آلات . از قبيل : لؤلؤ و مرجان و درّ و گوهر . « وَ لِتَبْتَغُوا مِن فَضْلِهِ » : تا با سوار شدن بر كشتيها و شكافتن درياها ، فضل و لطف و روزي فراوان خدا را بطلبيد . اين جمله ، عطف بر ( لِتَأْكُلوا مِنْهُ . . . ) است و ( تَرَي الْفُلْكَ مَواخِرَ فِيهِ ) جمله معترضه است .‏
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:2214.txt">آيه  15</a><a class="text" href="w:text:2215.txt">آيه  16</a><a class="text" href="w:text:2216.txt"> آيه  17</a><a class="text" href="w:text:2217.txt">آيه  18</a><a class="text" href="w:text:2218.txt"> آيه  19</a><a class="text" href="w:text:2219.txt"> آيه  20</a><a class="text" href="w:text:2220.txt">آيه  21</a><a class="text" href="w:text:2221.txt"> آيه  22</a><a class="text" href="w:text:2222.txt">آيه  23</a><a class="text" href="w:text:2223.txt"> آيه  24</a><a class="text" href="w:text:2224.txt">آيه  25</a><a class="text" href="w:text:2225.txt"> آيه  26</a></body></html>سوره نحل آيه  15
‏متن آيه : ‏
‏ وَأَلْقَى فِي الأَرْضِ رَوَاسِيَ أَن تَمِيدَ بِكُمْ وَأَنْهَاراً وَسُبُلاً لَّعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏و در زمين كوههاي استوار و پابرجائي را قرار داد تا اين كه زمين شما را نلرزاند ( و با حركت خود شما را مضطرب نگرداند ) و رودخانه‌ها و راههائي را پديدار كرد تا اين كه ( به مقصد خود ) راهياب شويد .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« ألْقَيا » : فرانهاد . مستقرّ كرد . « رَواسِيَ » : جمع راسِيَة ، كوههاي محكم و استوار . « اَن تَمِيدَ بِكُمْ » : تا شما زمين را نلرزاند و مضطرب و پريشان نگرداند . اين جمله منصوب و مفعول‌له است . در اصل :  ( لِئَلاّ تَمِيدَ بِكُمْ ) و يا اين كه :  ( كَراهَةَ أَن تَميدَ بِكُمْ ) است . « تَمِيدَ » : از مصدر ( مَيْد و مَيَدان ) به معني : لرزش و جنبش . تلوتلو خوردن و بدين سو و آن سو افتادن . « سُبُلاً » : جمع سَبيل ، راهها .‏
 
سوره نحل آيه  16
‏متن آيه : ‏
‏ وَعَلامَاتٍ وَبِالنَّجْمِ هُمْ يَهْتَدُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏و نشانه‌هائي ( از قبيل : كوهها و درّه‌ها و بادها و رودها و رنگ خاكها را پديد آورد كه مردمان در روز بدانها راه خود را پيدا مي‌كنند ) و ( در شب كه از اين علائم استفاده نمي‌شود ) ايشان به وسيله ستارگان رهنمون مي‌شوند .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« عَلامَاتٍ » : نشانه‌ها . عطف بر ( رَواسِيَ ) در آيه قبلي است .‏
 
سوره نحل آيه  17
‏متن آيه : ‏
‏ أَفَمَن يَخْلُقُ كَمَن لاَّ يَخْلُقُ أَفَلا تَذَكَّرُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏پس ( اي وجدانهاي بيدار ! از نظر عقل ) كسي كه ( اين همه چيزهاي عجيب و غريب و نعمتهاي بزرگ و سترگ را ) مي‌آفريند ، همچون كسي است كه ( چيزي ) نمي‌آفريند ؟  ( آيا بايد بت حقير و انسان فقير را شريك خداي جليل كرد ؟ ) آيا يادآور نمي‌شويد ؟  ( تا به اشتباه خود پي ببريد و از پرستش بتها و انسانها دست برداريد و تنها و تنها خداي يگانه را بپرستيد و سپاسگزاري كنيد ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« أَفَمَنْ » : استفهام انكاري است .‏
 
 
سوره نحل آيه  18
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِن تَعُدُّواْ نِعْمَةَ اللّهِ لاَ تُحْصُوهَا إِنَّ اللّهَ لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( خداوند جز اينها داراي نعمتهاي فراوان ديگري است ) و اگر بخواهيد نعمتهاي خدا را برشماريد ، نمي‌توانيد آنها را سرشماري كنيد . بي‌گمان خداوند داراي مغفرت و مرحمت فراوان است ( و اگر از پرستش بتهاي بيجان و انسانهاي ناتوان دست برداريد و به پرستش خداي رحمان برگرديد ، مشمول گذشت و مهر يزدان مي‌گرديد ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« إِن تَعُدُّوا . . . » : اگر برشمريد . « لا تُحْصُوهَا » : آنها را نمي‌توانيد سرشماري كنيد .‏
 
سوره نحل آيه  19
‏متن آيه : ‏
‏ وَاللّهُ يَعْلَمُ مَا تُسِرُّونَ وَمَا تُعْلِنُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏خداوند آگاه است از آنچه پنهان مي‌داريد و از آنچه آشكار مي‌سازيد .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« تُسِرُّونَ » : در دل نگاه مي‌داريد . پنهان مي‌كنيد . در نهان انجام مي‌دهيد . « تُعْلِنُونَ » : آشكار مي‌سازيد . آشكارا انجام مي‌دهيد .‏
سوره نحل آيه  20
‏متن آيه : ‏
‏ وَالَّذِينَ يَدْعُونَ مِن دُونِ اللّهِ لاَ يَخْلُقُونَ شَيْئاً وَهُمْ يُخْلَقُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏آن كساني را كه بجز خدا به فرياد مي‌خوانند و پرستش مي‌نمايند ، آنان نمي‌توانند چيزي را بيافرينند و بلكه خودشان آفريده مي‌گردند !  ( پس بايد مخلوقات ضعيف را پرستيد و به كمك طلبيد ، يا خالق كائنات را ؟ ! ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« يَدْعُونَ » : فرياد مي‌زنند و به ياري مي‌طلبند . مي‌پرستند .‏
 
آيه  175
‏متن آيه : ‏
‏ أُولَئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُاْ الضَّلاَلَةَ بِالْهُدَى وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَةِ فَمَا أَصْبَرَهُمْ عَلَى النَّارِ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏آنان كسانياند كه گمراهي را با هدايت ، و عذاب را با آمرزش ( مبادله و ) خريداري كردهاند . چقدر در برابر آتش ( دوزخ ) بردبارند !  ( جاي بسي شگفت است كه شخص عاقل از موجبات عذاب خوشحال بوده و پيوسته در انجام زشتيها كه انسان را به دوزخ ميكشانند ، در تكاپو باشد ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« مَآ أَصْبَرَهُمْ عَلَي النَّارِ ؟ ! » : شگفتا ، بر آتش چه شكيبايند ؟ !‏
 سوره نحل آيه  21
‏متن آيه : ‏
‏ أَمْواتٌ غَيْرُ أَحْيَاء وَمَا يَشْعُرُونَ أَيَّانَ يُبْعَثُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( بتهائي كه مي‌پرستند ) جمادند و بيجان ، و نمي‌دانند كه ( پرستش كنندگانشان ) چه وقت زنده و برانگيخته مي‌گردند .  ( پس چرا بايد عاقل چيزهائي را بپرستد كه از فرا رسيدن قيامت بي‌خبرند و سودي و زياني نمي‌رسانند ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« أَمْوَاتٌ » : مردگان . مراد جمادات و اش