وزه  می‌گرفت‌]"‌. گروه  محدثین  بزرگ  بجز  ترمذی  آن  را  روایت ‌کرده‌اند.

٥-‌تعداد  رکعات  نماز  شب‌:  
سنت  وتر  بعد  از  نماز  عشاء‌،  سنت  نماز شب  محسوب  می‌گردد.  

1-‌سمره  بن  جندب‌ گوید:  پیامبر صلی الله علیه و سلم به‌ ما  امر  فرمود که  هر شب‌ کم  یا  زیاد  نماز  شب  را  بخوانیم  و  نماز  وتر را  در آخر آن  قرار  دهیم‌“‌.  به  روایت  طبرانی  و  بزاز .

٢-  از  انس  روایت  شده‌ که  پیامبر صلی الله علیه و سلم  فرمود:" صلاة في مسجدي تعدل بعشرة آلاف صلاة، وصلاة في المسجد الحرام تعدل بمائة ألف صلاة والصلاة بأرض الرباط  تعدل بألفي ألف صلاة، وأكثر من ذلك كله الركعتان يصليهما العبد في جوف الليل  [‌ثواب  نمازی  در  مسجد  من  (‌مسجد النبی  در مدینه‌)  برابر است  با  ثواب  ده  هزار نماز  در جاهای  دیگر، و  ثواب  نمازی  در  مسجدالحرام‌،  برابر  است  با  ثواب  یکصد  هزار  نماز  در  جاهای دیگر،  و  پاداش  نماز  خواندن  مجاهدین  در  سرزمینهای  مرزی  برابر  است  با  پاداش  دو هزار  هزار  نماز  در  جاهای  دیگر،  و  پاداش  دو  رکعت  نماز بنده  خدا  در  دل  شب  بیش  از  همه  اینها  است‌]"‌.  ابوالشیخ  و  ابن  حبان  در کتاب  خود “‌الثـواب‌“  آن  را  روایت  کرده‌اند.  منذری  در  “‌‌الترغیب  والترهیب‌“  از  آن  سکوت‌ کرده  است‌.

٣-‌از  ایاس  بن  معاویه  مزنی  روایت  است ‌که  پیامبر صلی الله علیه و سلم  فرمود:" لا بد من صلاة بليل ولو حلب  شاة، وما كان بعد صلاة العشاء فهو من الليل   [نماز  شب  ضروری  است  حتی  اگر  باندازه  دوشیدن  یک  گوسفندی‌،  وقت  صرف  آن  شود.  نمازی  که  بعد  از  نماز  عشاء  خوانده  می‌شود  از نماز شب  محسوب  است‌]‌"‌.  به  روایت  طبرانی  و  راویان  آن  بجز محمد  بن  اسحاق  همگی  موثوق  به  هستند.

٤-‌ابن  عباس  می‌گوید:  از  نماز  شب  سخن  بمیان  آوردم‌.  بعضی  از اصحاب‌ گفتند:  پیامبر صلی الله علیه و سلم  فرمود:" نصفه، ثلثه، ربعه،  ،  فواق  حلب ناقة، فواق حلب شاة   [(‌وقت  نماز  شب‌)  نیمه  شب‌،  یکسوم  شب‌،  یک  چهارم  شب  باندازه  دوشیدن  شتری‌،  باندازه  دوشیدن  گوسفندی است]".

5- -‌باز هم  از او  روایت  است ‌که‌:  پیامبر صلی الله علیه و سلم  ما  را  به  نماز  شب  امر فرمود  و  به  انجام  آن  آنقدر  ترغیب‌ کرد  تا  جائیکه  فرمود" عليكم بصلاة الليل ولو ركعة [‌بر  شما  باد که  نماز  شب  را  بخوانید  حتی  اگر  یک ‌رکعت  هم  باشد]"‌.  طبرانی  آن  را  در ‌“‌الکبیر“  و ‌“‌الاوسط‌“  روایت  کرده  است‌.  

بهتر  است ‌که  همواره  نماز  شب  را  یازده  رکعت  یا  سیزده  رکعت  خواند.  نمازگزار مختار  است‌ که  آنها  را  پشت  سر  هـم  یا  جدا  از  هم  بخواند.  حضرت  عایشه  فرمود: ‌“‌پیامبر صلی الله علیه و سلم  در  رمضان  و  غیر رمضان  بیش  از  یازده  رکعت  نمی‌خواند.  چهار  رکعت  را  می‌خـواند،  تو  مپرس‌ که  چقدر آنها  را  نیکو  و  طولانی  می‌خواند!!  سپس  چهار رکعت دیگر را  می‌خواند،  تو  مپرس ‌که  چقدر  نیکو  و  طولانی  می‌خواند!!  سپس  سه  رکعت  دیگر  را  می‌خواند،  من ‌گفتم‌:  ای  پیامبر  خدا صلی الله علیه و سلم  مگر  پیش  از آنکه  سنت  وتر  را  بخوانی  می‌خوابی‌؟  فرمود:" يا عائشة إن عيني تنامان ولا ينام قلبي [چشمان  من می‌خوابند  و لیکن  قلب  من  بخواب  نمی‌رود]‌"‌.  به  روایت  بخاری  و  مسلم‌.  باز آنان  از  قاسم  بن  محمد  روایت ‌کرده‌اند که  او گفته  است‌:  از  عائشه  شنیدم‌ که  می‌گفت‌:  نماز  شب  پیامبر صلی الله علیه و سلم ده  رکعت  بود  و با  یک  سجده  وتر آن  را  بپایان  می‌برد.

6-قضای  نماز  شب‌:  
مسلم  از  عایشه  روایت ‌کرده  است‌ که  هرگاه  بعلت  درد  و کسالت  یا  غیر آن‌،  پیامبر صلی الله علیه و سلم  نماز  شب  را  از  دست  می‌داد،  بجای  آن  دوازده  رکعت  را  در روز  می‌خواند.  

جز  بخاری  جماعت  محدثین  از  عمر  روایت ‌کرده‌اند که  پیامبر صلی الله علیه و سلم فرمود:" من نام عن حزبه أو عن شئ منه فقرأه ما بين صلاة الفجر وصلاة الظهر كتب كأنما قرأه من الليل  [کسی ‌که  خوابش  برد  و  نتوانست  نماز شبش  را  بخواند،  اگر آن  را  در وقت  بین  نماز  صبح  و  ظهر بخواند،  بحساب  نماز  شب  وی  نوشته  می‌شود]"‌.
--------------------------------------------------------------------------------
[1] -اسرا/79.
[2] -ذاریات/15تا18.
[3] -فرقان/63و64.
[4]-سجده/15تا17.
[5] -زمر/9.نماز  شب  د‌ر  رمضان  =  نماز  تراویح 

1-‌دلیل  شرعی  و سنت  بودن  آن‌:  
برای  مرد  و  زن  سنت  است ‌كه  در  ماه  رمضان  بعد  از  نماز  عشاء  و  پیش  از  نماز  سنت  ‌“‌وتر“  نماز سنت  تراویح[1]  را  دو  ركعت  دو  ركعت  بخواند.  و  می‌توان  آن  را  بعد  از نماز  وتر نیز  خواند.  لیكن  پیش  از آن  بهتر است‌.  وقت  نماز تراویح  بعد  از  نماز  عشاء  تا  آخر  شب  استمرار  دارد.  همه  محدثین  از  ابوهریره  روایت  كرده‌اند  كه‌: “‌پیامبر صلی الله علیه و سلم  مردم  را  به ‌گزاردن  نماز  تراویح  تشویق  و  ترغیب  می‌فرمود  بدون  اینكه  بجد  بدان  امر  كند  و  می فرمود:" من قام رمضان إيمانا واحتسابا  غفر له ما تقدم من ذنبه [كسیكه  از روی  ایمان  و باوری  و  برای  رضای  خدا،  نماز  تراویح  را  بگزارد، ‌گناهان  پیشین  وی  آمرزیده  می‌شود  ]"‌.  و  محدثین  بجز  ترمذی  از  عایشه روایت‌ كرده‌اند كه ‌گفته  است‌: ‌“‌پیامبر صلی الله علیه و سلم در  مسجد  نماز  تراویح  خواند  و  مردمان  فراوانی  نیز  پشت  سر  وی  نماز  خواندند،  شب  بعد  نیز نماز تراویح  خواند  و مردمان  بیش  از شب  قبل  جمع  شدند  و پشت  سر  وی  نماز  خواندند،  سپس  شب  سوم  نیز مردم  جمع  شدند،  ولی  پیامبر صلی الله علیه و سلم  پیش  آنها  نرفت‌.  فردایش  فرمود:" قد رأيت صنيعكم فلم يمنعني من الخروج إليكم إلا أني خشيت أن تفرض عليكم [گرد  آمدن  شما  را  دیدم  ولی  ترسیدم ‌كه  مبادا  بر شما  فرض‌ گردد،  لذا  بیرون  نیامدم‌]"‌.  این  رویداد  در ماه  رمضان  بود.  - ‌(‌شب  سوم  پیامبر صلی الله علیه و سلم  بیرون  نیامد  تا  مردمان ‌گمان  نكنند كه  فرض  است‌)‌. 

٢-‌تعداد  ركعات  نماز  ترایح‌:  
جماعت  محدثین  از  عایشه  روایت  كرده‌اند كه‌: “‌پیامبر صلی الله علیه و سلم  در  رمضان  و  ماههای  دیگر  بیش  از  یازده  ركعت  در  شب  نمی‌خواند“‌.  ابن  خزیمه  و  ابن حبان  در  صحیح  خود  از  جابر  روایت‌ كرده‌اند كه‌:  پیامبر صلی الله علیه و سلم برایشان  هشت  ركعت  و  وتر  را  خواند  و شب  بعد  بانتظارش  نشستند كه  بیرون  نیامد.  و  ابویعلی  و  طبرانی  با  سند  "‌حسن‌“  از او  روایت ‌كرده‌اند كه‌: ‌ابی  بن ‌كعب  در  ماه  رمضان  به  خدمت  پیامبر صلی الله علیه و سلم  آمد  و گفت‌:  ای  پیامبر  خدا،  امشب  چیزی  از  من  سر  زده  است‌،  فرموذ:  چه  چیزی  ای  اُ‌بی‌؟‌گفت‌:  امشب  زنانی  در منزلم  بودند  و گفتند:  ما  نمی‌دانیم  قرآن  بخوانیم‌،  می‌خواهیم  با  تو  و  پشت  سر  تو  نماز بخوانیم‌،  پس  من  با  آنان  هشت  ركعت  نماز خواندیم  و  وتر  را  نیز  بجای  آورد‌یم‌.  پیامبر صلی الله علیه و سلم  چیزی  نگفت‌.  پس  بصورت  سنت  رضای  ا