لوم است امّا غفلت و فراموشي بر آن سايه افکنده است به آنان يادآوري گردد و برايشان تکرار شود تا در اذهانشان ريشه بدواند، و بيدار شوند و به آن عمل کنند و برايشان نشاط و همّت پديد آمد؛ همّتي که سبب مي شود تا آن ها استفاده ببرند و مقامشان بالا رود. و خداوند متعال خبر داده است که يادآوري و پند دادن به مومنان فايده مي دهد چون ايمان و ترس از خدا و روي آوردن به او و پيروي کردن از خشنودي وي باعث مي شود تا يادآوري و پند دادن به آن ها سودمند باشد و موعظه در وجودشان اثر بگذارد. خداوند متعال مي فرمايد:« فَذَکرِّ إِن نَّفَعَتِ الذِّکرَي ، سَيذَّکَّرُ مَن يخشَي ، وَيتَجَنَّبُهَا الأَشقَي» هرگاه پند و اندرز سودمند واقع شود پند و اندرز بده، زيرا کسي که از خدا مي ترسد پند و  اندرز خواهد گرفت. و بدبخت ترين فرد از آن روي مي گرداند.
امّا کسي که فاقد ايمان باشد و براي پذيرش پند و اندرز آمادگي داشته باشد پند دادن و يادآوري براي چنين کسي سودمند نخواهد بود. همانند زمين شوره زاري که باران هيچ فايده اي براي آن ندارد. اين گروه اگر نشانه و معجزه اي برايشان بيايد به آن ايمان نمي آورند مگر آن که عذاب دردناک را ببينند.وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ جن  و انس  را جز براي  پرستش  خود نيافريده  ام.
مَا أُرِيدُ مِنْهُم مِّن رِّزْقٍ وَمَا أُرِيدُ أَن يُطْعِمُونِ از آنها رزقي  نمي  خواهم  و نمي  خواهم  که  مرا اطعام  کنند.
إِنَّ اللَّهَ هُوَ الرَّزَّاقُ ذُو الْقُوَّةِ الْمَتِينُ خداست  روزي  دهنده   و اوست  صاحب  نيرويي  سخت  استوار.
اين هدفي است که خداوند جن ها و انسان ها را براي آن آفريده و همه پيامبران را مبعوث کرده است تا به سوي آن دعوت کنند. و اين هدف پرستش و بندگي خداوند است که بايد همراه با شناخت و محبّت او و روي آوردن به وي و روي برگرداند از غير او باشد. واين متوقّف بر معرفت خداوند متعال باشد. و کمال عبادت بستگي به شناخت خداوند دارد بلکه هر اندازه بنده شناخت خداوند دارد بلکه هر اندازه بنده شناخت بيش تري نسبت به پروردگارش داشته باشد عبادت او کامل تر خواهد بود. و  عبادت چيزي است که خداوند بندگان را به خاطر آن آفريده است . پس آن ها را براي اين نيافريده که به آنان نيازي داشته باشد.
« مَا أُرِيدُ مِنْهُم مِّن رِّزْقٍ وَمَا أُرِيدُ أَن يُطْعِمُونِ» از آنان هيچ روزي اي نمي خواهم، و نمي خواهم که مرا خوراک بدهند! پاک و بسي برتر است خداوندِ توانگر بي نياز از اين که نيازمند کسي باشد، بلکه همه در همه نيازها و خواسته هاي ضروري وغير ضروري خويش نيازمند او هستند.
« إِنَّ اللَّهَ هُوَ الرَّزَّاقُ» بي گمان خداوند روزي فراوان دارد و هيچ  جنبنده اي در آسمان ها و زمين نيست مگر اين که روزي اش بر خداوند است و قرارگاه و آرامگاه آن را مي داند.« ذُو الْقُوَّةِ الْمَتِينُ» و خداوند داراي قدرت و توانمندي کامل است و اجرام بزرگ بالا و پايين را آفريده است و با قدرت کامل خويش در ظاهر و باطن تصرف مي نمايد و مشّيت و خواست او در همه آفريده ها نافذ است. پس هر آنچه خدا بخواهد مي شود، و هرچه نخواهد نمي شود و هيچ فرار کننده اي از دست او درنمي رود و در برابر فرمانروايي او هيچ کس نمي تواند سرِ نافرماني بلند کند. و ازقدرت و توانايي او اين  است که رزق خود را به تمام جهان رسنده است، و از قدرت و توانمندي اوست که مردگان را پس از آن که استخوان هايشان از هم پاشيده شد و هم بادهاي تند آن ها را با خود به جاهاي دور برد يا پرندگان و درندگان آن ها را فرو بلعيد و در بيابان هاي خشک و صحراها پراکنده گشتند و يا دراعماق امواج دريا ناپديد شدند ، زنده مي گرداند و هيچ يک از اين ها از او گم نمي شوند و مي داند که زمين چه اندازه از اجسادشان را مي کاهد. پس پاک است خداوند قوي و نيرومند.فَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا ذَنُوبًا مِّثْلَ ذَنُوبِ أَصْحَابِهِمْ فَلَا يَسْتَعْجِلُونِ اين  ستمکاران  را، از عذاب  بهره  اي  است  همانند بهره  اي  که  يارانشان   داشتند  پس  به  شتاب  چيزي  از من  نخواهند
فَوَيْلٌ لِّلَّذِينَ كَفَرُوا مِن يَوْمِهِمُ الَّذِي يُوعَدُونَ واي  بر کافران  ، از آن  روز که  آنها را وعده  داده  اند.
« فَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا» همانا کساني که با تکذيب محمّد(ص) ستم کرده اند « ذَنُوبًا» بهره و سهمي از عذاب و شکنجه دارند هم چنانکه ياران ستمگر و تکذيب  کنندشان چنين بهره اي داشته اند.« فَلَا يَسْتَعْجِلُونِ» پس نبايد به شتاب وقوع  عذاب را از من بخواهند . چون سنّت خداوند درباره امّت ها يکي است . پس هر تکذيب کننده اي که به تکذيب خود ادامه دهد بدون آن که توبه نمايد و به سوي خدا برگردد قطعا عذاب بر او واقع خواهد شد گرچه مدّتي دير شود. بنابراين خداوند آن ها را از روي قيامت برحذر داشت و فرمود:« فَوَيْلٌ لِّلَّذِينَ كَفَرُوا مِن يَوْمِهِمُ الَّذِي يُوعَدُونَ» پس واي به حال آنان که کفر ورزيده اند از روزي که به آن وعده داده شده اند! و آن روز قيامت است که در آن روز به انواع عذاب و شکنجه ها گرفتار مي شوند و به زنجيرها بسته خواهند شد. پس هيچ فريادرسي ندارند و هيچ کسي نيست که آن ها را از عذاب خدا نجات دهد از اين عذاب به خداوند پناه مي جوئيم.
پايان تفسير سوره ي ذاريات<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:714.txt">آيه 16-1</a><a class="text" href="w:text:715.txt">آيه 20-17</a><a class="text" href="w:text:716.txt">آيه 28-21</a><a class="text" href="w:text:717.txt">آيه 43-29</a><a class="text" href="w:text:718.txt">آيه 46-44</a><a class="text" href="w:text:719.txt">آيه 49-47</a></body></html>مکي و 49 آيه است.
بسم الله الرحمن الرحيم
آيه ي 16-1:
وَالطُّورِ قسم  به  کوه  طور ،
وَكِتَابٍ مَّسْطُورٍ و قسم  به  کتاب ، نوشته  شده  ،
فِي رَقٍّ مَّنشُورٍ در صفحه  اي  گشاده  ،
وَالْبَيْتِ الْمَعْمُورِ و قسم  به  بيت  المعمور ،
وَالسَّقْفِ الْمَرْفُوعِ و قسم  به  اين  سقف  بر افراشته  ،
وَالْبَحْرِ الْمَسْجُورِ و قسم  به ، درياي  مالامال  ،
إِنَّ عَذَابَ رَبِّكَ لَوَاقِعٌ که  عذاب  پروردگارت  واقع  شدني  است.
مَا لَهُ مِن دَافِعٍ و آن  را دفع  کننده  اي  نيست
يَوْمَ تَمُورُ السَّمَاء مَوْرًا روزي  که  آسمان  سخت  بچرخد ،
وَتَسِيرُ الْجِبَالُ سَيْرًا و کوهها به  شتاب  روان  شوند ،
فَوَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ پس  در آن  روز ، واي  بر تکذيب  کنندگان  :
الَّذِينَ هُمْ فِي خَوْضٍ يَلْعَبُونَ آنان  که  سرگرم  کارهاي  باطل  خويشند.
يَوْمَ يُدَعُّونَ إِلَى نَارِ جَهَنَّمَ دَعًّا روزي  که  آنها را به  قهر به  جانب  جهنم  کشند :
هَذِهِ النَّارُ الَّتِي كُنتُم بِهَا تُكَذِّبُونَ اين  است  آن  آتشي  که  دروغش  مي  انگاشتيد
أَفَسِحْرٌ هَذَا أَمْ أَنتُمْ لَا تُبْصِرُونَ آيا اين  جادوست  يا شما نمي  بينيد ?
اصْلَوْهَا فَاصْبِرُوا أَوْ لَا تَصْبِرُوا سَوَاء عَلَيْكُمْ إِنَّمَا تُجْزَوْنَ مَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ به  آتش  در آييد  خواه  بر آن  صبر، کنيد يا صبر نکنيد ، تف