 جملة: إِنَّ اللَّهَ لَا يغْفِرُ أَنْ يشْرَكَ بِهِ ، اشكال شده که مشرک توبه نمی‌کند تا خدا بیامرزد ونیامرزد و باضافه اگر توبه کرد مشرک نیست، و مشرک خدا را قبول ندارد؟ جواب این است که مقصود از مشرک آن کسی که خدا را قبول دارد به یکتائی و خالقیت مانند مشرکین مکه، ولیکن غیرخدا را می‌خواند وبرای خواندن خدا واسطه قائل می‌شود و بندگان خدا را در کارهای خدا دخالت می‌دهد و برای غیرخدا نذر و نیاز می‌کند و صفات خدا را به بندگان او می‌هد مانند صفت لامکانی و حضور کل مکان را برای غیرخدا قائل می‌شود و یا او را سمیع کل صوت می‌داند و هکذا، سپس با همین عقایدو اعمال بدون توبه از دنیا برود.آيه 49 الي 52
متن آيه:
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يزَكُّونَ أَنْفُسَهُمْ بَلِ اللَّهُ يزَكِّي مَنْ يشَاءُ وَلَا يظْلَمُونَ فَتِيلًا(النساء/49) انْظُرْ كَيفَ يفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ وَكَفَى بِهِ إِثْمًا مُبِينًا(النساء/50) أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيبًا مِنَ الْكِتَابِ يؤْمِنُونَ بِالْجِبْتِ وَالطَّاغُوتِ وَيقُولُونَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا هَؤُلَاءِ أَهْدَى مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا سَبِيلًا(النساء/51) أُولَئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمُ اللَّهُ وَمَنْ يلْعَنِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ نَصِيرًا(النساء/52)
ترجمه: آیا نظر نکردی به سوی آنانکه خود را پاک می‌شمرند (از خود تمجید می‌کنند) بلکه خدا تمجید می‌کند هر کسی را که بخواهد، وبه قدر رشتة هستة خرما به ایشان ستم نشود(49) بنگر چگونه بر خدا دروغ می‌بندند، و کافی است که این گناهی آشکار باشد(50) آیا نظر نکردی به سوی آنانکه نصیبی از کتاب (تورات) دارند، که ایمان به جبت و طاغوت می‌آورند (جبت و طاغوت نام دو بت بود) وبه کفار می‌گویند ایشان (یعنی مشرکین) هدایت یافته‌ترند از مؤمنین براه (51) ایشانند آنانکه خدا لعنتشان کرده، و کسی را که خدا لعن کند برای او یاوری نخواهی یافت.(52)
نکات: آنانکه خود را تزکیه و تعریف می‌کردند، یهود بودند که می‌گفتند: ما مشرک نیستیم، بلکه از بندگان خاص خدا و ابناء خدا و احباء او می‌باشیم، و داخل بهشت نمی‌شود مگر آنکه یهودی باشد، و می‌گفتند: پدران و اجداد ما از انبیاء بوده و روز قیامت برای ما شفاعت خواهند کرد، روزی عده ای از یهود اطفال خود را آوردند نزد رسول خدا(ص)، و گفتند: والله ما مانند این اطفال می‌باشیم آنچه در شب عمل کرده‌ایم بروز جبران و عفو می‌شود، و آنچه در روز کرده‌ایم به شب جبران و عفو می‌شود!
متأسفانه عده‌ای از ملت ما همان خودخواهی یهود را دارند و خودپسندی می‌کنند که ما پیرو أئمه هستیم و هر چه بکنیم مورد عفو خواهد بود، در صورتی که کتاب آسمانی ایشان قرآن است، قرآن تمام این اوهام را مردود ساخته است، و این چیزها را افتراء بر خدا دانسته، و فرموده كَيفَ يفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ . ومقصود از (يؤْمِنُونَ بِالْجِبْتِ وَالطَّاغُوتِ)، عده‌ای ازیهود بوده مانند حی بن اخطب و کعب بن اشرف که برای خاموش‌کردن اسلام رفتند مکه نزد قریش و ابوسفیان، و با آنان هم‌قسم شدند برای دفع رسول خدا(ص)، قریش گفتند شما اهل کتابید، و به محمد نزدیکترید و ما از مکر شما خاطرجمع نیستیم، پس بیائید برای جبت و طاغوت سجده کنید تا ما خاطر جمع شویم، پس برای بتها سجده کردند، ابوسفیان گفت آیا ما به هدایت نزدیکتریم یا محمد؟ کعب گفت: شما به هدایت نزدیکترید. و آیا جبت و طاغوت در لغت منحصر به بت می‌باشد، و یا بهر پرچمدار باطلی، چه مدعی نبوت، و چه مدع ألوهیت، وچه مدعی علم غیب، و چه آنکه حلال و حرام از خود بیاورد و مردم را بسوی خود دعوت کند، که تمام اینها را لغت عرب، جبت و طاغوت گویند.آيه 53 الي 56
متن آيه:
أَمْ لَهُمْ نَصِيبٌ مِنَ الْمُلْكِ فَإِذًا لَا يؤْتُونَ النَّاسَ نَقِيرًا(النساء/53) أَمْ يحْسُدُونَ النَّاسَ عَلَى مَا آتَاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ فَقَدْ آتَينَا آلَ إِبْرَاهِيمَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَآتَينَاهُمْ مُلْكًا عَظِيمًا(النساء/54) فَمِنْهُمْ مَنْ آمَنَ بِهِ وَمِنْهُمْ مَنْ صَدَّ عَنْهُ وَكَفَى بِجَهَنَّمَ سَعِيرًا(النساء/55) إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِآياتِنَا سَوْفَ نُصْلِيهِمْ نَارًا كُلَّمَا نَضِجَتْ جُلُودُهُمْ بَدَّلْنَاهُمْ جُلُودًا غَيرَهَا لِيذُوقُوا الْعَذَابَ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَزِيزًا حَكِيمًا(النساء/56)
ترجمه: آیا برای ایشان نصیبی از سلطنت است، پس در آن هنگام نمی‌دهند مردم را نقیری(53) بلکه آیا به مردم حسد می‌ورزند بر آنچه خدا از فضل خود داده ایشان را، پس به تحقیق به آل ابراهیم دادیم کتاب و حکمت را، وبه ایشان دادیم پادشاهی عظیمی را(54) پس بعضی از ایشان به آن کتاب ایمان آورد، و بعضی از ایشان بازداشتند از ایمان، و دوزخ برای سوزانیدن کافی است(55) براستی وتحقیق آنانکه به آیات ما کافر شدند به همین زودی وارد می‌کنیم ایشان را به آتشی که هر قدر پوستهای ایشان بسوزد تبدیل می‌کنیم به پوستهای دیگری تا بچشند عذاب را، بدرستی که خدا عزیز و حکیم بوده است.(56)
نکات: مردمی که مورد حسد یهود بودند، همان محمد(ص) و پیروانش بودند که حق‌تعالی به ایشان نبوت و قدرت و سلطنت بخشید، و روز بروز قدرتشان زیادتر می‌شد، خدا می‌فرماید ما به آل ابراهیم یعنی یعقوب ویوسف و سلیمان و داود نیز سلطنت و نبوت دادیم، شما چرا به آنان حسد نمی‌ورزید. و در جملة كُلَّمَا نَضِجَتْ جُلُودُهُمْ... اشکال شده که پوستهای دیگر که عصیان نکرده‌اند چگونه عذاب می‌شود؟ جواب این است پوست از عوارض است أما جوهر آدمی و روح او عوض نمی‌شود، و اوست که معذب است. و «نقیر» فرو رفتگی و شکاف پشت هستة خرما و کنایه از چیز بسیار کوچک و کم‌ارزش است.آيه 57
متن آيه:
وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَنُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا لَهُمْ فِيهَا أَزْوَاجٌ مُطَهَّرَةٌ وَنُدْخِلُهُمْ ظِلًّا ظَلِيلًا
ترجمه: و آنانکه دارای ایمان و اعمال شایسته باشند، ایشان را داخل خواهیم کرد به باغهائی که از زیر آنها نهرها جاری است تا به أبد در آن بمانند، برای ایشان جفت‌ها و همسرهای پاکیزه باشد، و ایشان را وارد سازیم در سایة کشیده شدة راحتی.(57)
نکات: خلود در بهشت مؤکد شده به لفظ ابدا، و این دلیل است بر اینکه رحمت خدا از ایشان قطع نخواهد شد.آيه 58 الي 59
متن آيه:
إِنَّ اللَّهَ يأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَى أَهْلِهَا وَإِذَا حَكَمْتُمْ بَينَ النَّاسِ أَنْ تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ إِنَّ اللَّهَ نِعِمَّا يعِظُكُمْ بِهِ إِنَّ اللَّهَ كَانَ سَمِيعًا بَصِيرًا(النساء/58) يا أَيهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِي شَيءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ إِنْ 