وزي‌ (24) ساعت‌، از اين‌ نظر حساب‌ است‌.
«و هر چيزي‌ را به‌ تفصيل‌ بيان‌ كرده‌ايم‌» يعني‌: همه‌ چيزهايي‌ را كه‌ قصد بيان ‌آنها را برايتان‌ داشته‌ايم‌ ـ از كار دين‌ و دنيايتان‌ ـ به‌ روشني‌ تمام‌ برايتان‌ بيان ‌كرده‌ايم‌.
 
سوره إسراء آيه  13
‏متن آيه : ‏
‏ وَكُلَّ إِنسَانٍ أَلْزَمْنَاهُ طَآئِرَهُ فِي عُنُقِهِ وَنُخْرِجُ لَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ كِتَاباً يَلْقَاهُ مَنشُوراً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و كارنامه‌ هر انساني‌ را به‌ او متصل‌ ساخته‌ايم‌ بسته‌ در گردن‌ او» طائر: نزد اعراب ‌عبارت‌ از نصيب‌ و قسمت‌ است‌ و به‌ آن ‌«بخت‌» هم‌ گفته‌ مي‌شود و هر چند بخت‌ كلمه‌اي‌ فارسي‌ است‌ اما عربها نيز آن‌ را به‌كار مي‌برند. اصل ‌«طائر» اين‌ است‌ كه ‌اعراب‌ به‌ عبور پرندگان‌ از بالاي‌ سر خود فال‌ مي‌گرفتند و مي‌پنداشتند كه‌ پرندگان ‌خير و شر را مي‌دانند پس‌ خداوند متعال‌ در اين‌ آيه‌ روشن‌ كرد كه‌ بهره‌ انسان‌ همراه‌ خود اوست‌ و اين‌ نصيب‌ و بهره‌ به‌ صلاح‌ و استواري‌ دل‌ و فعلش‌ يا به‌ فساد آن‌ دو بستگي‌ دارد و پرندگان‌ از اين‌ امور هيچ‌ آگاهي‌ ندارند. در حديث‌ شريف‌ آمده‌است‌: «عمل‌ هيچ‌ روزي‌ نيست‌ مگر اين‌كه‌ [در پايان‌ آن‌ روز] بر آن‌ مهر زده‌ مي‌شود و چون‌ مؤمن‌ بيمار شود، فرشتگان‌ مي‌گويند: پروردگارا! بنده‌ خويش‌ «فلان‌» را از عمل‌ بازداشته‌اي‌! پروردگار عزوجل‌ مي‌فرمايد: برايش‌ به‌ مانند عملي‌كه‌ در حال‌ سلامتي‌ انجام‌ مي‌داد، مهر زنيد تا آن‌كه‌ شفا يابد يا بميرد». «و روز قيامت‌ براي‌ او نامه‌اي‌ كه‌ آن‌ را گشاده‌ مي‌بيند، بيرون‌ مي‌آوريم‌» كه‌ در آن‌ نامه‌، اعمال‌ شايسته‌ و اعمال‌ پليد وي‌ ذكر شده‌ است‌ تا از مشاهده‌ ثوابها و نيكي‌هاي ‌خود شادمان‌ شده‌ و از ملاحظه‌ بدي‌ها و گناهان‌ خويش‌ توبيخ‌ و سرزنش‌ گردد.
 
	سوره إسراء آيه  14
‏متن آيه : ‏
‏ اقْرَأْ كَتَابَكَ كَفَى بِنَفْسِكَ الْيَوْمَ عَلَيْكَ حَسِيباً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«نامه‌ات‌ را بخوان‌» يعني‌: به‌ او مي‌گوييم‌؛ نامه‌ اعمالت‌ را بخوان‌. به‌ قولي‌: اين‌نامه‌ را همگان‌ مي‌خوانند، چه‌ آنان‌كه‌ خوانايند و چه‌ آنان‌ كه‌ بي‌سواد و ناخوانند «كافي‌ است‌ كه‌ امروز خودت‌ حسيب‌ خود باشي‌» حسيب‌: به‌ معني‌ محاسبه‌ كننده‌ است‌، يعني‌: هر انساني‌ با نگريستن‌ به‌ اين‌ نامه‌ مي‌تواند كه‌ نتيجه‌ و حاصل‌ كار خود را بشناسد و آن‌ را حسابرسي‌ كند پس‌ نياز به‌ كسي‌ كه‌ او را در اين‌ كار كمك ‌نمايد، ندارد.
 
	سوره إسراء آيه  15
‏متن آيه : ‏
‏ مَّنِ اهْتَدَى فَإِنَّمَا يَهْتَدي لِنَفْسِهِ وَمَن ضَلَّ فَإِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا وَلاَ تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى وَمَا كُنَّا مُعَذِّبِينَ حَتَّى نَبْعَثَ رَسُولاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«هر كس‌ به‌ راه‌ آمد، جز اين‌ نيست‌ كه‌ به‌ نفع‌ خود راهياب‌ شده‌ است‌» يعني‌: ثواب ‌راهيابي‌ كسي‌ كه‌ با تلاش‌ و كوشش‌ مجدانه‌ به‌ هدايت‌ دست‌ يافته‌ است‌، به‌ خودش ‌تعلق‌ مي‌گيرد «و هركه‌ گمراه‌ شد پس‌ جز اين‌ نيست‌ كه‌ به‌ زيان‌ خود گمراه ‌مي‌شود» يعني‌: فرجام‌ گناه‌ و گمراهي‌ وي‌ مربوط به‌ خودش‌ هست‌ «و هيچ ‌بردارنده‌اي‌ بار گناه‌ ديگري‌ را برنمي‌دارد» بلكه‌ هر انساني‌ بار گناهش‌ را خودش‌ برمي‌دارد و هيچ‌ كس‌ ديگري‌ به‌جايش‌ اين‌ بار را برنمي‌دارد. وزر: بار و سنگيني‌ است‌، كه‌ مراد از آن‌ در اينجا گناه‌ است‌.
اين‌ آيه‌ بيانگر اصل‌ مسئوليت‌ شخصي‌ و فردي‌ است‌ كه‌ پروردگار متعال‌ از روي‌ عدل‌ و رحمتش‌ آن‌ را وضع‌ كرده‌ است‌.
از ابن‌عباس‌(رض)  در بيان‌ سبب‌ نزول‌ روايت‌ شده‌ است‌ كه‌ فرمود: اين‌ آيه‌ درباره ‌وليدبن‌مغيره‌ نازل‌ شد آن‌گاه‌ كه‌ به‌ مردم‌ مكه‌ گفت‌: به‌ محمد كافر شويد و گناه ‌همگي‌ شما بر دوش‌ من‌! «و ما عذاب‌كننده‌ نيستيم‌  مگر آن‌كه‌ پيامبري‌ را بفرستيم‌» اين‌ حقيقت‌ نيز از عدل‌ حق‌ تعالي‌ خبر مي‌دهد.
علما گفته‌اند: كساني‌ كه‌ در زمان‌ انقطاع‌ پيامبران‌ (عهد فترت‌) يا در طفوليت‌ ـ قبل‌ از آن‌كه‌ به‌ سن‌ تكليف‌ برسند ـ مرده‌اند، چنين‌ كساني‌ در عرصات‌ قيامت ‌مورد آزمايش‌ و امتحان‌ قرار مي‌گيرند.
بنابراين‌، خداي‌ عزوجل‌ بندگانش‌ را عذاب‌ نمي‌كند  مگر بعد از آن‌كه‌ با فرستادن ‌پيامبران‌ و فرود آوردن‌ كتابهايش‌، حجت‌ را بر آنها تمام‌ كرده‌ و عذر را به‌ آنان ‌نمايانده‌ باشد، از اين‌رو، قبل‌ از برپاداشتن‌ حجت‌ بر آنان‌، هيچ‌ مؤاخذه‌اي‌ در كارنيست‌.
بايد گفت‌ كه‌ علماي‌ توحيد درباره‌ اهل‌ فترت‌ (دوران‌ انقطاع‌ پيامبران‌) بر دو رأي‌اند: أشاعره‌ برآنند كه‌ آنها ـ نه‌ در اصول‌ و نه‌ در فروع‌ ـ مخاطب‌ احكام‌ و تكاليف‌ شرع‌ نيستند اما ماتريدي‌ها بر آنند كه‌: آنها در اصول‌ مخاطب‌ تكاليف ‌شرعي‌اند نه‌ در فروع‌. معتزله‌ مي‌گويند: آنها در اصول‌ و فروعي‌ كه‌ عقل‌ به‌نيكويي‌ آنها حكم‌ كند، مخاطب‌ اند. گفتني‌ است‌ كه‌ سخن‌ معتزله‌ با نصوص ‌وارده‌ در اين‌ باب‌، مردود است‌.
علما درباره‌ اطفال‌ مشركان‌ بر سه‌ قول‌ اختلاف‌ نظر دارند:
1 ـ آنان‌ در بهشت‌ اند.
2 ـ آنان‌ با پدرانشان‌ در دوزخ‌اند.
3 ـ درباره‌ آنان‌ توقف‌ بايد كرد. يعني‌ خداي‌ عزوجل‌ خود داناتر است‌ كه‌ با آنان ‌چه‌ مي‌كند. ابن‌كثير مي‌گويد: «اين‌ قول‌ اخير، همه‌ ادله‌ وارده‌ در اين‌ بحث‌ را كه ‌مورد اختلاف‌ علماء است‌ با هم‌ گرد مي‌آورد».
 
سوره إسراء آيه  16
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِذَا أَرَدْنَا أَن نُّهْلِكَ قَرْيَةً أَمَرْنَا مُتْرَفِيهَا فَفَسَقُواْ فِيهَا فَحَقَّ عَلَيْهَا الْقَوْلُ فَدَمَّرْنَاهَا تَدْمِيراً ‏
 
‏ترجمه : ‏
سپس‌ خداي‌ متعال‌ از چگونگي‌ وقوع‌ عذاب‌ بعد از فرستادن‌ پيامبران‡ چنين‌ خبر مي‌دهد: «و چون‌ بخواهيم‌ كه‌ قريه‌اي‌ را» يعني‌: شهري‌ را «هلاك‌ كنيم‌، سركشان‌ آن‌ را فرمان‌ مي‌دهيم‌» به‌ طاعت‌ و خير اما آنان‌ عصيان‌ كرده‌ و مرتكب‌ شر و جنايت‌ مي‌گردند. به‌قولي‌: معني‌(أَمَرْنَا مُتْرَفِيهَا) اين‌ است‌: فساق‌ و نافرمانانشان ‌را بسيار مي‌گردانيم‌ زيرا «آمر» و «أمر» در يكي‌ از لغات‌ و لهجه‌هاي‌ عرب‌، به‌معناي‌ بسيار گردانيدن‌ است‌. مترفين‌: متنعمان‌ و توانگراني‌اند كه‌ نعمت‌ و رفاه‌ و نازپروردگي‌، آنها را مغرور و سرمست‌ و گردنكش‌ گردانيده‌ و عمدتا از جباران ‌سلطه‌گر و مستبد، شاهان‌ بيدادگر و توانگران‌ فاجر و فاسق‌ تشكيل‌ شده‌اند. آري‌! چون‌ بخواهيم‌ مردم‌ شهري‌ را هلاك‌ كنيم‌، خوشگذرانانش‌ را وامي‌داريم‌ يا بسيار مي‌گردانيم‌؛ «پس‌ در آن‌