 و قطعا پسينيان‌ شما را نيز دانسته‌ ايم‌» مراد كساني‌اند كه‌ در تولد و مرگ‌ متقدم‌ يا متأخر مي‌باشند. يعني‌: دانسته‌ايم‌ همه‌كساني‌ را كه‌ از زمان‌ آدم‌(ع)  زنده‌ شده‌ و مرده‌اند و همچنين‌ كساني‌ را كه‌ هم‌اكنون ‌زنده‌اند يا بعدا تا روز قيامت‌ زنده‌ مي‌شوند و مي‌ميرند و علم‌ محيط ما به‌ همه‌ امورو احوال‌ آنها فراگير است. حسن: در تفسير آن‌ مي‌گويد: «دانسته‌ايم‌ پيشاهنگان ‌در اطاعت‌ خويش‌ ـ همچون‌ نمازگزاران‌ در اول‌ وقت‌ و اول‌ صف‌ و پيشاهنگان‌ جبهه‌ جهاد ـ و پس‌ آمدگان‌ در آن‌ را زيرا پيشاهنگي‌ در اين‌ امور، بي‌ترديد ازفضيلت‌ برخوردار است‌».
 
	آيه  25
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِنَّ رَبَّكَ هُوَ يَحْشُرُهُمْ إِنَّهُ حَكِيمٌ عَلِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و مسلما پروردگار توست‌ كه‌ آنان‌ را محشور مي‌كند» پس‌ نيكوكار را در برابر نيكوكاري‌ و بدكار را در قبال‌ بدكرداري‌اش‌ پاداش‌ و جزا مي‌دهد زيرا هدف‌ ازحشر و نشر همين‌ است‌ و جز حق‌ تعالي‌ كس‌ ديگري‌ بر اين‌ كار توانا نيست‌ «هرآينه ‌او حكيم‌ داناست‌» از حكمت‌ خود هر چيز را در جاي‌ مناسب‌ آن‌ قرار مي‌دهد و دانش‌ او نيز بر همه‌ چيز فراگير است‌ پس‌ چگونه‌ كافران‌ به‌ او كفر مي‌ورزند؟!
 
	آيه  26
‏متن آيه : ‏
‏ وَلَقَدْ خَلَقْنَا الإِنسَانَ مِن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و بي‌گمان‌ انسان‌ را از گل‌ خشك‌ از نوع‌ لاي‌ سياه‌ بوي‌ گرفته‌ آفريديم‌» مراد آفرينش‌ آدم‌(ع)  است. صلصال‌: گل‌ خشك‌ است‌ كه‌ چون‌ حركت‌ داده‌ شود صدا و آواز مي‌دهد و همين‌ گل‌ خشك‌ چون‌ در آتش‌ پخته‌ شود تبديل‌ به‌ سفال‌ (فخار) مي‌شود. حمأ: گل‌ سياه‌ دگرگون‌ شده. مسنون‌: بدبو و گنديده. پس‌ وقتي‌ خاك ‌خيس‌ شود، به‌ گل‌ تبديل‌ مي‌گردد و چون‌ آن‌ گل‌ بدبو و گنديده‌ شود به ‌«حمأ مسنون‌» تبديل‌ مي‌گردد و چون‌ خشك‌ شود، به‌ «صلصال‌» تبديل‌ مي‌گردد.
 
	 آيه  27
‏متن آيه : ‏
‏ وَالْجَآنَّ خَلَقْنَاهُ مِن قَبْلُ مِن نَّارِ السَّمُومِ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و پيش‌ از آن‌» يعني‌: پيش‌ از آدم‌(ع)  «جن‌ را از آتش‌ سموم‌ خلق‌ كرديم‌» مراد پدر جنيان‌ ابليس‌ عليه‌ اللعنه‌ است‌ و او را جن‌ يا «جان‌» ناميدند، به‌ سبب‌ آن‌كه‌ ازچشمها پنهان‌ است. سموم‌: باد سوزاني‌ است‌ كه‌ در روزهاي‌ گرم‌ پديدار گشته‌ و در منافذ جلد نفوذ مي‌كند. اين‌ تعبير اشاره‌اي‌ است‌ بر برودت‌ طبع‌ انسان‌ و حرارت ‌طبع‌ جن‌ و تنبيهي‌ است‌ بر شرف‌ و برتري‌ آدم‌ بر جن.
 
	آيه  28
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلاَئِكَةِ إِنِّي خَالِقٌ بَشَراً مِّن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و يادكن‌ هنگامي‌ را كه‌ پروردگار تو به‌ فرشتگان‌ گفت‌: هرآينه‌ من‌ بشري‌ را از گل ‌خشك‌ از قسم‌ لاي‌ سياه‌ بوي‌ گرفته‌ خواهم‌ آفريد» اعلام‌ اين‌ امر به‌ فرشتگان، گراميداشتي‌ از آنان‌ و تعليمي‌ براي‌ بندگان‌ است‌ تا شايستگان‌ را از كارهاي‌ خود آگاه‌ ساخته‌ و اهل‌ خبره‌ و خرد را در جريان‌ تصاميم‌ خويش‌ قرار دهند.
 
	آيه  29
‏متن آيه : ‏
‏ فَإِذَا سَوَّيْتُهُ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِن رُّوحِي فَقَعُواْ لَهُ سَاجِدِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏

«پس‌ وقتي‌ آن‌ را آفريدم‌» يعني‌: وقتي‌ صورت‌ انساني‌ آن‌ را برابر و به‌ سامان ‌آورده‌ و اجزاي‌ وجودش‌ را كامل‌ كردم‌ «و در آن‌ از روح‌ خود دميدم‌ پس‌ پيش‌ او به‌سجده‌ درافتيد» اي‌ فرشتگان‌! به‌ سجده‌ شادباش‌ و گرامي‌داشت، نه‌ سجده‌ عبادت ‌و نيايش. قرطبي‌ مي‌گويد: «روح‌ جسمي‌ است‌ لطيف‌ كه‌ عادت‌ خداوند(ج)   برآن‌ رفته‌ تا حيات‌ را در بدن‌ با اين‌ جسم‌ لطيف‌ بيافريند». البته‌ خداوند(ج)  روح‌ را از باب‌ نسبت ‌دادن‌ آفريده‌ به‌ آفريدگار، به‌ خودش‌ نسبت‌ داد، يعني‌: در آن‌ از روحي‌ دميدم‌ كه‌ آفريده‌ عجيبي‌ از آفريدگان‌ من‌ است. در عين‌ حال، اضافت ‌روح‌ به‌سوي‌ پروردگار، تشريف‌ و تكريمي‌ براي‌ آدم‌ (ع)  نيز هست.
بايد دانست‌ كه‌ خداي‌ عزوجل‌ هر كس‌ از مخلوقاتش‌ را كه‌ بخواهد، به‌ هر كيفيتي‌ كه‌ بخواهد و به‌ وسيله‌ هر چيزي‌ كه‌ بخواهد، مورد اكرام‌ و گرامي‌داشت ‌خويش‌ قرار مي‌دهد; و اين‌ از مواهب‌ حق‌ تعالي‌ است‌ كه‌ كسي‌ نمي‌تواند بر آن ‌اعتراض‌ كند.
 
	آيه  30
‏متن آيه : ‏
‏ فَسَجَدَ الْمَلآئِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ فرشتگان‌ همگي‌ يكباره‌ سجده‌ كردند» در هنگام‌ صدور فرمان‌ الهي؛ بي‌ هيچ‌گونه‌ تأخير و درنگي.
 
	آيه  31
‏متن آيه : ‏
‏ إِلاَّ إِبْلِيسَ أَبَى أَن يَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«جز ابليس‌ كه‌ سر باز زد از اين‌كه‌ با سجده‌كنندگان‌ باشد» به‌قولي‌: ابليس‌ از جنس ‌فرشتگان‌ بود ولي‌ از روي‌ استكبار و حسد به‌ آدم، از سجده‌ كردن‌ سر باز زد و در نتيجه‌ سزاوار عذاب‌ الهي‌ شد. به‌قولي‌ ديگر: او از فرشتگان‌ نبود ولي‌ همراه‌ آنان ‌بود، بدين‌جهت‌ نام‌ فرشتگان‌ بر وي‌ غلبه‌ يافت‌ و به‌ همان‌ امري‌ مأمور شد كه‌ آنان ‌بدان‌ مأمور شدند اما از روي‌ رد و انكار سجده‌ نكرد.
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:2139.txt">آيه  32</a><a class="text" href="w:text:2140.txt">آيه  33</a><a class="text" href="w:text:2141.txt">آيه  34</a><a class="text" href="w:text:2142.txt">آيه  35</a><a class="text" href="w:text:2143.txt">آيه  36</a><a class="text" href="w:text:2144.txt">آيه  37 و 38 </a><a class="text" href="w:text:2145.txt">آيه  39</a><a class="text" href="w:text:2146.txt">آيه  40</a><a class="text" href="w:text:2147.txt">آيه  41</a><a class="text" href="w:text:2148.txt">آيه  42</a><a class="text" href="w:text:2149.txt">آيه  43 و 44</a><a class="text" href="w:text:2150.txt">آيه  45 و 46</a><a class="text" href="w:text:2151.txt">آيه  47</a><a class="text" href="w:text:2152.txt">آيه  48</a><a class="text" href="w:text:2153.txt">آيه  49</a><a class="text" href="w:text:2154.txt">آيه  50</a><a class="text" href="w:text:2155.txt">آيه  51</a></body></html>آيه  32
‏متن آيه : ‏
‏ قَالَ يَا إِبْلِيسُ مَا لَكَ أَلاَّ تَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«خداوند فرمود: اي‌ ابليس‌! تو را چه‌ شده‌ است‌ كه‌ با سجده‌كنندگان ‌نيستي‌؟» يعني‌: از سجده ‌نكردن‌ براي‌ آدم‌ چه‌ هدفي‌ را دنبال‌ مي‌كني‌؟.
 
	آيه  168
‏متن آيه : ‏
‏ يَا أَيُّهَا النَّاسُ كُلُواْ مِمَّا فِي الأَرْضِ حَلاَلاً طَيِّباً وَلاَ تَتَّبِعُواْ خُطُوَاتِ الشَّيْطَانِ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِينٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
بعد از آن‌ كه‌ خداوند بزرگ، حقيقت‌ توحيد خويش‌ را بيان‌ كرد؛ اكنون‌ به‌ بيان‌اين‌ حقيقت‌ مي‌پردازد كه‌ فقط او روزي‌دهنده‌ تمام‌ مخلوقاتش‌ مي‌باشد: «اي‌مردم‌! از آنچه‌ در زمين‌ است، حلال‌ و پاكيزه‌ را بخوريد» يعني: آنچه‌ را كه‌ حلال‌ وگواراست‌ و خداوند(ج) بر شما حرام‌ نكرده‌ است، بخوريد. حلال: چيزي‌ است‌ كه‌خداوند(ج) آن‌ را