ا به‌ آنچه‌ نهان‌ مي‌دارند، داناتر است» و مي‌داند كه‌ چه‌ نيرنگ‌هايي‌ را عليه‌ مسلمانان‌ پنهان‌ داشته‌اند. شكي ‌نيست‌ كه‌ اين‌ تهديدي‌ آشكار و رسوايي‌اي‌ بزرگ‌ براي‌ منافقان‌ است‌.
 
	سوره آل عمران آيه  168
‏متن آيه : ‏
‏ الَّذِينَ قَالُواْ لإِخْوَانِهِمْ وَقَعَدُواْ لَوْ أَطَاعُونَا مَا قُتِلُوا قُلْ فَادْرَؤُوا عَنْ أَنفُسِكُمُ الْمَوْتَ إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ ‏
 
‏ترجمه :
 ‏«آنان» يعني‌: آن‌ منافقان، همان‌ كساني‌ هستند كه‌ خود در خانه‌ «نشستند» و از جهاد خودداري‌ كردند «و در باره‌ برادران» و نزديكان‌ «خويش» از مؤمنان‌ كه‌ در واقعه‌ احد به‌ شهادت‌ رسيدند «گفتند: اگر از ما پيروي‌ مي‌كردند» در بيرون‌ نرفتن ‌از مدينه‌ «كشته‌ نمي‌شدند» در اين‌ جنگ‌ «بگو: اگر راست‌ مي‌گوييد، مرگ‌ را ازخودتان‌ دور كنيد» يعني‌: كسي‌ نمي‌تواند از قدر الهي‌ حذر كند و بي‌گمان‌ هر كه ‌كشته‌ شد؛ به‌ اجل‌ خود كشته‌ شده‌ است‌ و هيچ ‌كس‌ را از مرگ‌ گريزي‌ نيست، پس‌اگر شما راست‌ مي‌گوييد كه‌ نشستن‌ در خانه، انسان‌ را از مرگ‌ و كشته ‌شدن ‌به‌سلامت‌ نگه‌ مي‌دارد؛ بايد نميريد، حال‌ آن‌ كه‌ مرگ‌ بر شما آمدني‌ است، هرچند كه‌ در قصرها و برج‌هايي‌ نيرومند نيز قرار داشته‌ باشيد.
 
سوره آل عمران آيه  169
‏متن آيه : ‏
‏ وَلاَ تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ أَمْوَاتاً بَلْ أَحْيَاء عِندَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و هرگز كساني‌ را كه‌ كشته‌ شدند» از مؤمنان‌ در روز احد و همين‌طور تمام‌ مؤمناني‌ را كه‌ در ساير اماكن‌ كشته‌ شدند، يا كشته‌ مي‌شوند «در راه‌ خدا» يعني‌: براي‌ اعلاي‌ كلمه‌الله و ياري‌ دادن‌ دين‌ وي‌ «مرده‌ مپندار» يعني‌: گمان‌ نكن‌ كه‌مرده‌اند «بلكه» آنان‌ «زنده‌اند» به‌ زندگاني‌ حقيقي، چنان‌ كه‌ در حديث‌ شريف‌آمده‌ است‌: «ارواح‌ شهدا در جوف‌ پرندگاني‌ سبز در بهشت‌ قرار دارند و دربهشت‌ مي‌خورند و مي‌خرامند و روزي‌ داده‌ مي‌شوند». البته‌ اين‌ امر منافاتي‌ با اين‌معني‌ ندارد كه‌ آنان‌ نسبت‌ به‌ ما مرده‌ نباشند زيرا حيات‌ شهدا، حياتي‌ برزخي‌ است ‌كه‌ جزء غيب‌ است‌ و خداي‌ عزوجل‌ خود به‌ كيفيت‌ آن‌ داناتر مي‌باشد. «كه» آن‌ شهدا «نزد پروردگارشان» يعني‌: در پناه‌ كرامت‌ وي، نه‌ اين‌ كه‌ به‌ وي‌ از نظر مكان‌ و قرب‌ مسافت‌ نزديك‌ باشند «روزي داده‌ مي‌شوند» يعني‌: حق‌ تعالي‌ در پناه ‌كرامت‌ خود، به‌ آنان‌ از خوراكي‌ها و ميوه‌هاي‌ بهشتي، غذا و نوشيدني‌ مي‌دهد وروزيشان‌ نزد وي‌ مستمر است، هرچند كه‌ رزقشان‌ از دنيا با شهادتشان‌ قطع‌ شده‌است‌.
در مورد غسل، كفن‌ و نماز جنازه‌ شهدا، فقها دو نظر دارند: احناف‌ برآنند كه ‌شهيد را با جامه‌اش‌ كفن‌ نموده‌ و بر وي‌ نماز بخوانند و اگر مكلف‌ و پاك‌ بود، غسل‌ داده‌ نمي‌شود. اما جمهور فقها بر آنند كه‌: شهيد نه‌ غسل‌ داده‌ مي‌شود، نه ‌كفن‌ مي‌شود و نه‌ بر او نماز خوانده‌ مي‌شود و اگر نجاست‌ موجود بر بدن‌ وي‌ غيراز خون‌ بود، آن‌ نجاست‌ از بدن‌ وي‌ پاك‌ گردانيده‌ مي‌شود.
 
	سوره آل عمران آيه  170
‏متن آيه : ‏
‏ فَرِحِينَ بِمَا آتَاهُمُ اللّهُ مِن فَضْلِهِ وَيَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُواْ بِهِم مِّنْ خَلْفِهِمْ أَلاَّ خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلاَ هُمْ يَحْزَنُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«به‌ آنچه‌ خدا از فضل‌ خود به‌ آنان‌ داده‌ است، شادمانند» يعني‌: شهدا به‌ آنچه‌ كه‌ حق‌ تعالي‌ از كرامت‌ شهادت‌ به‌ آنان‌ ارزاني‌ نموده‌ است‌ و به‌ حيات‌ حقيقي‌اي‌ كه‌ در آن‌ قرار دارند و به‌ آنچه‌ كه‌ از رزق‌ و روزي‌ خداي‌ سبحان‌ به‌ ايشان‌ مي‌رسد، خوشحال‌ و مسرورند «و براي‌ كساني‌ كه‌ از پي‌ ايشانند» از برادران‌ مؤمنشان‌ «و هنوز به‌ آنان‌ نپيوسته‌اند» و به‌شهادت‌ نرسيده‌اند «شادي‌ مي‌كنند؛ كه‌ نه‌ بيمي‌ بر آنان‌ است‌ و نه‌ اندوهگين‌ مي‌شوند» يعني‌: خوشحالند از اين‌ كه‌ بر برادران‌ مؤمنشان‌ كه‌ در آينده‌ به‌شهادت‌ مي‌رسند، يا بر ايمان‌ مي‌ميرند؛ هيچ‌ بيم‌ و اندوهي‌ در فرداي ‌آخرت‌ نيست‌.
 
	سوره آل عمران آيه  171
‏متن آيه : ‏
‏ يَسْتَبْشِرُونَ بِنِعْمَةٍ مِّنَ اللّهِ وَفَضْلٍ وَأَنَّ اللّهَ لاَ يُضِيعُ أَجْرَ الْمُؤْمِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«شادي‌ مي‌كنند» براي‌ برادرانشان‌ از اهل‌ ايمان‌ و جهاد «بر نعمت‌ و فضل‌ خدا» چون‌ بهشت‌ برين‌ و خشنودي‌ حق‌ تعالي، كه‌ نزد وي‌ ديده‌اند «و اين‌ كه‌ خداوند پاداش‌ مؤمنان‌ را تباه‌ نمي‌گرداند» يعني‌: دريافتند كه‌ خداوند(ج) پاداش‌ هيچ‌ مؤمني‌را كه‌ عمل‌ نيك‌ انجام‌ داده‌ باشد، ضايع‌ نمي‌كند، پس‌ براي‌ اين‌ امر نيز شادمانند.
در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌: شهدا چون‌ به‌ بهشت‌ رفتند و آن‌ همه‌ قدر و منزلت ‌و نعمتي‌ را كه‌ برايشان‌ در بهشت‌ هست، ديدند، گفتند: اي‌ كاش‌ برادرانمان‌ در دنيا از اين‌همه‌ كرامتي‌ كه‌ نصيب‌ ما شده‌است، آگاه‌ مي‌شدند تا به‌ ميدانهاي‌ كارزار شتافته‌ و به‌ شهادت‌ مي‌رسيدند و به‌ اين‌ خيري‌ كه‌ ما دست‌ يافته‌ايم‌ نايل‌ مي‌گشتند.پس‌ پروردگارشان‌ به‌ ايشان‌ خبر داد كه‌: من‌ خبر و چگونگي‌ حالتان‌ را بر پيامبرتان ‌نازل‌ كردم‌! آن‌گاه‌ شهدا از اين‌ امر خوشحال‌ و شادمان‌ شدند. و اين‌ است‌ معناي‌: ﴿وَيَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُواْ بِهِم ...﴾.
 
	 سوره آل عمران آيه  172
‏متن آيه : ‏
‏ الَّذِينَ اسْتَجَابُواْ لِلّهِ وَالرَّسُولِ مِن بَعْدِ مَا أَصَابَهُمُ الْقَرْحُ لِلَّذِينَ أَحْسَنُواْ مِنْهُمْ وَاتَّقَواْ أَجْرٌ عَظِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
ابن‌عباس‌(رض) در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آيه‌ كريمه‌ مي‌گويد: غزوه‌ احد در ماه‌ شوال‌ رخ‌ داد و تجار در ماه‌ ذي‌قعده‌ به‌ حوالي‌ مدينه‌ آمده‌ و در محل‌ بدرالصغري‌ اردو مي‌زدند و بازاري‌ را بر پا مي‌كردند. آنان‌ در اين‌ سال‌ نيز، بعد از واقعه‌ احد به‌ آنجا آمده‌ بودند و در حالي‌كه‌ مؤمنان‌ از احد زخم‌ها بر تن‌ و جان‌ خويش‌ داشتند، رسول‌ خداص از ايشان‌ جهت‌ تعقيب‌ دشمن‌ داوطلب‌ خواستند... و فرمودند: «من‌ خود رونده‌ام، هرچند هيچ‌كس‌ با من‌ همراه‌ نشود». پس‌ ابوبكر، عمر، عثمان، علي، زبير، سعد، طلحه، عبدالرحمن‌بن‌ عوف، عبدالله بن‌ مسعود، حذيفه ‌و ابوعبيده‌ با هفتاد تن‌ از صحابه‌ آمادگي‌شان‌ را اعلام‌ كرده‌ داوطلبانه‌ بيرون‌آمدند و در تعقيب‌ ابوسفيان‌ حركت‌ كردند تا به‌ منطقه‌ «صفراء» رسيدند، در اين ‌هنگام‌ حق‌ تعالي‌ نازل‌ فرمود: «آنان‌ كه‌ دعوت‌ خدا و پيامبر را اجابت‌ كردند» آن‌گاه ‌كه‌ ايشان‌ را بع