ه است».

بر زن و مرد شايسته است که هدفشان از ازدواج پاکدامني باشد تا خود را از آنچه خداوند حرام فرموده محافظت کنند، در اينصورت آميزش صدقه برايشان نوشته مي‌شود؛ به دليل حديث ابوذر رض : (أن ناسا من أصحاب النبي ص قالوا للنبي ص : يا رسول الله، ذهب أهل الدثوربالأجور، يصلون کما نصلي، و يصومون کما نصوم، و يتصدقون بفضول أموالهم، قال : أوليس قد جعل الله لکم ما تصدقون؟ إن بکل تسبيحة صدقة، و بکل تکبيرة صدقة، و بکل تهليلة صدقة، و بکل تحميدة صدقة، و أمر بالمعروف صدقة، ونهي عن منکر صدقة، و في بضع أحدکم صدقة، قالوا يا رسول الله أياتي أحدنا شهوته و يکون له فيها أجر؟! قال : أرأيتم لووضعها في حرام أکان عليها وزر؟ فکذلک إذا وضعها في الحلا کان له أجر)[9] «گروهي از اصحاب پيامبر ص به پيامبر گفتند، اي رسول خدا! ثروتمندان اجر و پاداش فراواني دريافت مي‌کنند؛ چراکه آنان مانند ما نماز مي‌خوانند، روزه مي‌گيرند، و (اضافه بر آن) از اموال اضافيشان صدقه مي‌دهند. پيامبر ص فرمود : آيا خداوند چيزي را براي شما قرار نداده که با آن صدقه بدهيد؟ هر سبحان الله، الله أکبر، لا إله إلا الله و الحمدلله که مي‌گوييد براي شما صدقه محسوب مي‌شود، امر به معروف و نهي از منکر صدقه است، و در نزديکي با همسرانتان صدقه هست، گفتند : اي رسول خدا! يکي از ما شهوتش را برآورده مي‌کند برايش اجر و پاداش هم هست؟ فرمود : مگر ندانست که اگر آنرا از راه حرام برآورده کند، گناهکار مي‌شود؟ پس به همين ترتيب اگر در راه حلال آنرا برآورده کند، اجر و پاداش دريافت مي‌نمايد».
...........................
   *) با اختصار از کتاب (آداب الزفاف) علامه الباني.
[1]) الحميدي (367/179/1)، أ (6/438/458 و 453 و 452)، آلباني اين حديث را در (آداب الزفاف) بصورت مطول و مختصر و با دو سند مختلف که يکديگر را، تقويت مي‌کنند ذکر کرده است.
[2]) حسن [ص. ج 1557]، د (2146/196/6)، جه (1918/617/1).
[3]) سنده صحيح : [آداب الزفاف 22]، ابن أبي شيبه (311/4).
[4]) سند آن صحيح است [آداب الزفاف 23]، ابن أبي شيبه (312/4).
[5]) متفق عليه : خ (5165/228/69)، م (1434/1058/2)، د (2147/197/6)، ت (1098/277/2)، جه (1919/618/1).
[6]) متفق عليه : خ (4528/189/8)، م (1435/1058/2)، د (2149/203/6)، جه (1925/620/1).
[7]) سند آن صحيح است : [آداب الزفاف 28]، د (2050/204/6).
[8]) صحيح : [الإرواء 2006]، جه (639/209/1)، ت (135/90/1)، د (3886/398/10).
[9]) صحيح : [ص. ج 2588]، م (1006/697/2).وجوب وليمه

بعد از دخول (بردن همسر به خانه) دادن وليمه لازم است؛ چون همچنانکه گفته شد پيامبر ص عبدالرحمن بن عوف رابه آن امر فرمود، و به دليل حديث بريده بن حصيب : (لما خطب علي فاطمة رضي الله عنها قال : قال رسول الله ص : إنه لابد للعرس من وليمة)[1] «وقتي که علي از فاطمه رضي الله عنها خواستگاري کرد، پيامبر ص فرمود : براي عروسي وليمه لازم است.

موارد زير بايد در دادن وليمه مدنظر قرار گيرند : 
1- وليمه سه روز بعد از دخول باشد؛ چون اين کار از پيامبر ص نقل شده است، از انس روايت است : (تزوج النبي ص صفية، و جعل عتقها صداقها، و جعل الوليمة ثلاثة أيام)[2] «پيامبر ص صفيه را به ازدواج خود درآورد و مهريه او را آزادي‌اش، تعيين نمود، و وليمه را بعد از سه روز داد.

2- بايد افراد صالح اعم از فقير و ثروتمند را به وليمه دعوت کند، به دليل فرموده پيامبر ص : (لا تصاحب إلا مؤمنا، ولايأکل طعامک إلا تقي)[3] «تنها با مؤمن دوستي کن و کسي بجز انسان متقي از غذاي شما نخورد».

3- يک گوسفند و در صورت توانايي بيش از آن وليمه دهد، به دليل فرموده پيامبر ص به عبدالرحمن بن عوف (أولم ولو بشاة)[4] «وليمه بده اگرچه گوسفندي باشد».

و از انس روايت است : (ما رأيت رسول الله ص أولم علي امرأة ما أولم علي زينب، فإنه ذبح شاة)[5] «نديده‌ام که پيامبر ص به اندازه‌اي که براي زينب وليمه داده، براي ساير زنانش بدهد، او براي زينب يک گوسفند ذبح کرد».

جايز است که وليمه را از هر غذايي که در توان دارد بدهد هر چند گوشت نباشد؛ به دليل حديث انس : (أقام النبي ص بين خيبروالمدينة ثلاثاً بيني عليه بصفية بنت حيي، فدعوت المسلمين إلي وليمته، فما کان فيها من خبز و لا لحم، أمر بالأنطاع فألقي فيها من التمر و الأقط و السمن، فانت وليمته)[6] «پيامبر ص سه روز بين خيبر و مدينه به خاطر ازدواج با صفيه بنت حيي اقامت کرد، من مسلمانان را به وليمه او دعوت کردم که در آن وليمه نه ناني بود و نه گوشتي، پيامبر ص دستور داد تا سفره‌اي چرمي پهن کنند و روي آن خرما و کشک و کره قرار دهند، اين بود وليمه او».

جايز نيست تنها ثروتمندان را بدون فقرا به وليمه دعوت کند؛ به دليل فروده پيامبر ص (شر الطعام طعام الوليمة، يمنعها من يأتيها، و يدعي إليها من يأباها، و من لم يجب الدعوة فقد عصي الله و رسوله)[7] «بدترين عذا، غذاي وليمه‌اي است که فقراي نيازمند از آن منع و ثروتمندان بي‌نياز به آن دعوت شوند، وکسي که دعوت وليمه را اجابت نکند به راستي نافرماني خدا و رسول او را کرده است».
.........................
[1]) صحيح : [ص. ج 2419]، أ (175/205/16).
[2]) سندآن صحيح است : [آداب الزفاف 74]، اين حديث را همانطور که در فتح الباري آمده است أبويعلي با سند حسن تخريج کرده است (199/9)، اين حديث با اين معني در صحيح بخاري روايت شده است. (1559/224/9)، آلباني آنرا ذکر کرده است.
[3]) حسن : [ص. ج 7341]، د (4811/178/13)، ت (2506/27/4).
[4]) متفق عليه : خ (5153/221/9)، م (1427/1042/2)، د )2095/139/6)، ت (1100/277/2)، جه (1907/615/1)، نس (119/6).
[5]) متفق عليه : م (1428 – 90/1049/2)، اين لفظ مسلم است، خ (5171/237/9)ف جه (1908/615/1).
[6]) متفق عليه : خ (1559/224/9)، اين لفظ بخاري است، م (1365/1043/2)، نس (134/6).
[7]) متفق عليه : م (1432 / 110/1055/2)، بخاري و مسلم اين حديث را بصورت موقوف از ابوهريره روايت کرده‌اند، خ (5177/244/9).کسي که به وليمه دعوت مي‌شود واجب است در آن حاضر شود؛ به دليل حديثي که قبلاً بيان شد و به دليل فرموده پيامبر -صلى الله عليه وسلم- : (إذا دعي أحدکم إلي الوليمة فليأتها)[1] «اگر يکي از شما به وليمه دعوت شد، بايد براي آن بيايد». و اگر روزه باشد باز هم لازم است که دعوت را اجابت کند به دليل فرموده پيامبر ص : (إذا دعي أحدکم إلي طعام فليجب، فإن کان مفطرا فليطعم، و إن کان صائما فليصل : يعني الدعاء)[2] «هرگاه يکي از شما دعوت شد، دعوت را اجابت کند، پس اگر روزه نبود غذا بخوردواگر روزه بود (براي صاحب وليمه) دعا کند». و اگر روزه‌اش روزه سنت بود مي‌تواند افطار کند بويژه اگر دعوت کننده اصرار ورزد؛ به دليل فرموده پيامبر ص : (إذا دعي أحدکم إلي طعام فليجب، فإن شاء طعم، و إن شاء ترک)[3] «هرگاه يکي از شما دعوت شد، دعوت را اجابت کند، اگر خواست بخورد و اگر نخواست نخورد».

 براي کسي که در دعوت حاضر مي‌شود دو چيز مستحب است 
1- بعد از خوردن غذا با دعاهاي زير که از پيامبر ص ثابت شده براي ميزبان دعا کند : 
ألف – (اللهم اغفرلهم، و ارحمهم، وبارک لهم فيما رزقتهم)[4] «خداوندا! آنان را بيامرز، و بر آنان رحم کن و در آنچه روزيشان داده‌اي برکت ده».
ب – (اللهم أطعم من أطعمني واسق من سقاني)[5] «خدوندا! به کسي که غذايم داد، غذا بده و کسي که مرا سيراب کرد، سيراب کن».
ج – (أکل طعامکم 