 ( إِذا ) مي‌دانند .‏سوره انشقاق آيه  6

‏متن آيه : ‏
‏ يَا أَيُّهَا الْإِنسَانُ إِنَّكَ كَادِحٌ إِلَى رَبِّكَ كَدْحاً فَمُلَاقِيهِ ‏

‏ترجمه : ‏
‏هان ! اي انسان ! تو پيوسته با تلاش بي‌امان و رنج فراوان به سوي پروردگار خود رهسپاري ، و سرانجام او را ملاقات خواهي كرد ( و نتيجه رنج و تلاش خود را خواهي ديد ) .‏

‏توضيحات : ‏
‏« كَادِحٌ » : تلاشگرِ رنجبر . « كَدْحاً » : جدّ و جهد در كار همراه با رنج و تعب ، به گونه‌اي كه در جسم و جان اثر بگذارد . « إِلي رَبِّكَ » : اين آيه ، بيانگر ذاتِ جويا و كوشاي انسان و حركت دائمي اين رهرو رنجبر نالان در كاروان جهان گذران به سوي يزدان سبحان است . « فَمُلاقِيهِ » : به پروردگار خود مي‌رسي . به نتيجه تلاش و رنج خود مي‌رسي . ضمير ( هِ ) به رَبّ يا كَدْح برمي‌گردد .‏سوره انشقاق آيه  7

‏متن آيه:
‏ فَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ بِيَمِينِهِ ‏

‏ترجمه : ‏
‏در آن وقت ، هركس نامه اعمالش به دست راستش داده شود .‏

‏توضيحات : ‏
‏« كِتَابَهُ بِيَمِينِهِ » :  ( نگا : اسراء / 71 ، حاقّه‌ / 19 ) .‏سوره انشقاق آيه  8

‏متن آيه : ‏
‏ فَسَوْفَ يُحَاسَبُ حِسَاباً يَسِيراً ‏

‏ترجمه : ‏
‏با او حساب ساده و آساني خواهد شد .‏

‏توضيحات : ‏
‏« سَوْفَ يُحَاسَبُ » : محاسبه و رسيدگي خواهد شد .‏سوره انشقاق آيه  9

‏متن آيه : ‏
‏ وَيَنقَلِبُ إِلَى أَهْلِهِ مَسْرُوراً ‏

‏ترجمه : ‏
‏و خرّم و شادان به سوي كسان و خويشان مؤمن خود برمي‌گردد .‏

‏توضيحات :
‏« أَهْلِهِ » : خويشان و كسان او . مراد مؤمنان است .‏سوره انشقاق آيه  10

‏متن آيه : ‏
‏ وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ وَرَاء ظَهْرِهِ ‏

‏ترجمه : ‏
‏و امّا كسي كه از پشت سر نامه اعمالش بدو داده شود .‏

‏توضيحات : ‏
‏« وَرَآءَ ظَهْرِهِ » : پشت سرش . اشخاص كافر و گناهكار نامه اعمال خود را از پشت سر و با دست چپ دريافت مي‌دارند . چنين كاري بيانگر بيزاري ايشان از اين نامه شوم و پرونده بدشگون است ( نگا : حاقّه‌ / 25 ) .‏سوره انشقاق آيه  11

‏متن آيه : ‏
‏ فَسَوْفَ يَدْعُو ثُبُوراً ‏

‏ترجمه : ‏
‏مرگ را فرياد خواهد داشت و هلاك خود را خواهد طلبيد .‏

‏توضيحات : ‏
‏« يَدْعُو » : فرياد مي‌دارد . مي‌طلبد . الف زائدي در رسم‌الخطّ قرآني در آخر دارد . « ثُبُوراً » : هلاك و نابودي ( نگا : فرقان‌ / 13 و 14 ) .‏آيه  54
‏متن آيه : ‏
‏ أَمْ يَحْسُدُونَ النَّاسَ عَلَى مَا آتَاهُمُ اللّهُ مِن فَضْلِهِ فَقَدْ آتَيْنَا آلَ إِبْرَاهِيمَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَآتَيْنَاهُم مُّلْكاً عَظِيماً ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏آيا آنان بر چيزي حسد مي‌برند كه خداوند از روي فضل و رحمت خود ( با برانگيختن محمّد ) به مردم ( عرب ) داده است‌ ؟ ما كه به آل ابراهيم ( كه ابراهيم نياي شما و ايشان است ) كتاب ( آسماني ) و پيغمبري و پادشاهي عظيمي داديم .  ( مانند : سلطنت يوسف در مصر ، و شاهي داود و سليمان در شام ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« النَّاس‌ » : توده مردم . در اينجا مراد پيغمبر ، يا او و مؤمنان ، و يا ملّت عرب است . « الْحِكْمَة » : شناخت اسرار شريعت و رموز اشياء . فهم اسرار موجود در كتاب آسماني . نبوّت . « مُلْكاً عَظِيماً » : مراد حكومت بر دلها يا سلطنت بر ممالك از سوي برخي از پيغمبران ابراهيمي است .‏
 
سوره انشقاق آيه  12

‏متن آيه : ‏
‏ وَيَصْلَى سَعِيراً ‏

‏ترجمه : ‏
‏و به آتش سوزان دوزخ در خواهد آمد و خواهد سوخت .‏

‏توضيحات : ‏
‏« يَصْلي‌ » : به آتش وارد مي‌گردد و بدان مي‌سوزد ( نگا : نساء / 10 ، ابراهيم‌ / 29 ، اسراء / 189 ) . « سَعِيراً » : آتش سوزان و شعله‌ور . دوزخ .‏سوره انشقاق آيه  13

‏متن آيه :
‏ إِنَّهُ كَانَ فِي أَهْلِهِ مَسْرُوراً ‏

‏ترجمه :
‏اين بدان خاطر است كه در ميان خانواده و كسان خود ( در جهان ، سرمست از شهوات و لذائذ حيواني ، و ) مسرور ( از كفر و گناه خويش ) بوده است .‏

‏توضيحات : ‏
‏« أَهْلِهِ » : خانواده و خويشان خود . دوستان و همدمان خود . « كَانَ . . . مَسْرُوراً » : مراد سُرور ناشي از شهوتها و غفلتها ، و لذّت حاصل از كفر و گناه است . سُروري نكوهيده و مذموم است كه انسان را از ياد خدا غافل كند و او را در شهوات غوطه‌ور سازد .‏سوره انشقاق آيه  14

‏متن آيه :
‏ إِنَّهُ ظَنَّ أَن لَّن يَحُورَ ‏

‏ترجمه : ‏
‏و او گمان مي‌برده است كه وي هرگز ( به سوي خدا براي حساب و كتاب ) باز نخواهد گشت .‏

‏توضيحات : ‏
‏« لَن يَحُورَ » : باز نمي‌گردد . مراد اين است كه به معاد باور نداشته است و معتقد به رستاخيز و حساب و كتاب اخروي و بهشت و دوزخ نبوده است .‏سوره انشقاق آيه  15

‏متن آيه : ‏
‏ بَلَى إِنَّ رَبَّهُ كَانَ بِهِ بَصِيراً ‏

‏ترجمه :
‏( زهي خيال باطل ! ) آري كه ( او زنده مي‌گردد و به سوي پروردگارش برمي‌گردد ، و ) پروردگارش او را ديده است و آگاه از ( احوال و افعال و اقوال ) او بوده است ( و در لحظه لحظه زندگيش وي را پائيده است ) .‏

‏توضيحات : ‏
‏« بَلي‌ » : آري ! حرفي است كه عدم رجوع را باطل مي‌كند ، و رجوع را قطعي و محقّق مي‌دارد .‏سوره انشقاق آيه  16

‏متن آيه :
‏ فَلَا أُقْسِمُ بِالشَّفَقِ ‏

‏ترجمه : ‏
‏سوگند به شفق !‏

‏توضيحات :
‏« فَلآ أُقْسِمُ » :  ( نگا : واقعه‌ / 75 ، حاقّه‌ / 38 ، معارج‌ / 40 ) . « الشَّفَقِ » : سرخي كناره آسمان در افق مغرب ، در آغاز غروب آفتاب .‏سوره انشقاق آيه  17

‏متن آيه :
‏ وَاللَّيْلِ وَمَا وَسَقَ ‏

‏ترجمه : ‏
‏و سوگند به شب و هرآنچه كه فرا مي‌گيرد و زير تاريكي خود جمع مي‌گرداند !‏

‏توضيحات : ‏
‏« وَسَقَ » : فرا گرفت . جمع كرد . در صورت اخير ، اشاره به بازگشت انواع حيوانات و پرندگان و حتّي انسانها به خانه‌ها و لانه‌هاي خود به هنگام شب است كه مايه آرامش و آسايش عمومي جانداران است .‏سوره انشقاق آيه  18

‏متن آيه :
‏ وَالْقَمَرِ إِذَا اتَّسَقَ ‏

‏ترجمه : ‏
‏و سوگند به ماه ، بدان گاه كه ( بدر كامل مي‌شود و نور و شكل آن ) جمع و جور مي‌گردد !‏

‏توضيحات : ‏
‏« إتَّسَقَ » : جمع گرديد . جمع و جور شد . گِرد و تمام شد . مراد كمال نور ماه در شب چهارده است كه ماه در اين حالت فروغ و زيبائي خاصّي دارد .‏ سوره انشقاق آيه  19

‏متن آيه :
‏ لَتَرْكَبُنَّ طَبَقاً عَن طَبَقٍ ‏

‏ترجمه : ‏
‏قطعاً مراتب و حالات مختلفي را يكي پس از ديگري ( در مسير زندگي دنيوي ) طي خواهيد كرد و با اوضاع و احوال گوناگوني ( در آخرت ) روبرو خواهيد شد .  ( از قبيل : كودكي و جواني و پيري ، سلامت و بيماري ، خوشي و ناخوشي ، زندگي و مرگ ، برزخ و رستاخيز و قيامت ، و . . . ) .‏

‏توضيحات : ‏
‏« لَتَرْكَبُنَّ » : قطعاً حال به حال مي‌گرديد و احوال و اوضاع گوناگوني را پشت سر مي‌گذاريد . « طَبَقاً » : چيزي كه مطابق با چيز ديگري است . در اينجا مراد حالت و مرتبت است . « عَنْ » : در اينجا به معني ( بَعْدَ ) است . همان گونه كه گفته مي‌شود : فُلانٌ عَظيمٌ ، أَباً عَنْ جَدٍّ . بعضي واژه ( طَبَق ) را به معني آخرت دانسته‌اند كه در آن انس